Eric (23 jaar) uit Zaamslag zit in het kader van zijn opleiding SPW-4 een jaar met Mercy Team International in Cambodja.

                                                          Lees hier meer over dit team.

Lees hieronder meer over Eric's belevenissen.

Dit is een plaatje van de plaats waar de Vietnamese gemeenschap zich bevind in het district waar wij werken. Hun huizen zijn te zien aan de linkerzijde van de foto, juist aan de rivierzijde.

Cambodian Monthly
April 2006

Beste familie, vrienden, gemeenteleden… ,
Het is ondertussen april geworden, een maand waar ik wat gemengd over dacht. Enerzijds keek ik er naar uit omdat het Cambodjaans nieuwjaar dan gevierd wordt, en wegens een internationale vergadering die we hebben. Anderzijds zag ik er erg tegenop omdat dit de warmste maand beloofde te worden, met temperaturen rond de 40 graden.
Nu, het is inderdaad best warm, maar zeker niet de beloofde veertig graden. Het kwik schommelt een beetje rond de 35 wat helemaal niet zo verkeerd is. Enkel de luchtvochtigheid is erg hoog, wat het niet altijd even aangenaam maakt. Maar, het valt absoluut niet tegen, dus dat is weer mooi meegenomen. En 1 april kennen ze hier wel, maar niet de daarmee gepaard gaande grappen.. dus dat is weer iets wat ik heb gemist, of netjes mislopen heb?!

Twee trouwerijen
Wel, wat is er zo de afgelopen maand gebeurd. Eens kijken.. Ja, deze maand twee trouwerijen bijgewoond. Deze keren niet een hele dag meegemaakt maar enkel het avondgedeelte. De eerste trouwerij was van m’n privé taaldocent. Een mooie gelegenheid om alles wat beter te kunnen volgen, want telkens wanneer we les hadden konden we wat praten over alle voorbereidingen die bij zo’n trouwerij horen en dat is zeker leerzaam. Het was eigenlijk een heel eenvoudige trouwerij, midden in de stad, maar daarom ook weer goed om dat eens mee te maken. Zowel hijzelf als z’n vrouw komen uit een arm gezin, en zodoende kon de trouwerij ook niet al te luxe gevierd worden. Maar toch zie je dan dat er alles uit de kast wordt gehaald, zodat het uiteindelijk toch een heel mooi gebeuren is geworden.
De tweede trouwerij was van de zus van een collega. Die hadden wat meer te besteden en de trouwerij werd dan ook in een restaurant gehouden, met een heleboel gasten. Nu is het overigens in Cambodja vrij gemakkelijk geregeld wat gasten betreft. Iedereen die een officiële uitnodiging heeft om een trouwerij bij te wonen, die mag dan ook weer eigen gasten meenemen, zolang je maar betaald. Bij Cambodjaanse trouwerijen is het niet zo zeer de gewoonte om een cadeau te kopen, maar om geld te geven. En als gast kun je dus gewoon betalen, waarmee je eigenlijk je maaltijd betaald en kun je zo de gebeurtenis meemaken. Ik weet niet of ik daar bij m’n eigen trouwerij zo blij mee zou zijn, maar hier is het een hele eer.

Aap uit de mouw
Verder gaat het werk ook door natuurlijk. Soms praat ik gemakkelijk over allerlei dingen, terwijl het werk er ook is en uiteindelijk het wezenlijke onderdeel uitmaakt van m’n verblijf hier. Maar ja, als je daar hele dagen mee bezig ben, wordt het langzaam aan toch wat meer gewoon en ben je niet meer zo geneigd om erover te schrijven. Maar laat ik toch een en ander proberen uit te lichten om zo een klein idee te geven.
Zoals ik de laatste keer reeds schreef, hebben we op de donderdag middag een programma, waarvan een deel bestaat uit voetballen. Daarvoor hadden we een veld gevonden, maar wegens omstandigheden moesten we op zoek naar een ander veld. Die vonden we en het leek in eerste instantie een veel betere locatie dan de eerste. We gingen daar dus naartoe en begonnen ons programma. En zoals bij het andere veld, kwamen ook daar de mensen nieuwsgierig kijken wat die ‘vreemde groep’ mensen daar komt doen. We waren juist begonnen toen er een aantal jongeren kwamen die een gesprek aangingen met m’n collega’s. Ondertussen ging ik verder met de spelen die we aan het doen waren omdat ik er toch weinig van kon volgen en omdat anders de kinderen zich zouden gaan vervelen. Maar het bleek wat mis te gaan. Ik wist alleen niet waarom. Mn collega’s vertelden niet veel en zeiden alleen dat we maar beter heel kort konden gaan voetballen en daarna vertrekken. Ik was eigenlijk gefrustreerd want ik had geen idee wat er aan de hand was en vond het te belangrijk om zomaar een heel programmaonderdeel over te slaan. Maar goed, ik voelde ook wel aan dat het toch beter was om even mee te gaan en zo ging het programma wat anders dan gewoon. Uiteindelijk terug op kantoor kwam de aap uit de mouw. Het bleek dat het gebied waarin het veld lag, een Islamitische gemeenschap was. En ze waren er niet zo blij mee dat we daar een christelijk programma kwamen uitvoeren. En vanuit de autoriteiten werd er niet moeilijk over gedaan, maar het was meer een kleine groep die er moeilijkheden mee gingen maken. Dus om verdere wrijvingen te voorkomen zijn we opnieuw op zoek gegaan naar een ander veld. En nu zijn we terechtgekomen op het voetbalveld van een hogeschool. Dus zodoende.

Themalessen
Een ander onderdeel van het programma doen we op dinsdagmiddag en op donderdagochtend. Dat programma bestaat uit themalessen. Zo hebben we als eerste een les gedaan over het feit dat ieder kind uniek is en recht heeft op bepaalde dingen. En daarna hebben we een aantal lessen gedaan over geweld, omdat dit in veel kinderlevens een grote rol speelt. Zo was het dat tijdens één van de lessen een groepsdiscussie hadden. Eén van de vragen was welke soorten van geweld ze kenden. En één van de jongens begon wat aarzelend en ging door, totdat er een rij stond van misschien tien verschillende dingen die enkel door hemzelf al werden aangedragen. Hij is misschien twaalf jaar oud. Terwijl hij sprak, kon je in z’n ogen zien, de dingen die hij had meegemaakt. De volgende les was hij er weer en een onderdeel van deze les was, dat de kinderen een verhaal konden aandragen uit eigen leven over kwaadheid en over hoe ze daar dan op reageerden. Dat werd dan vervolgens uitgebeeld. Verschillende kinderen kwamen en deden hun verhaal. Als laatste kwam hij ook naar voren. Hij deed z’n verhaal over hoe hij op straat zocht naar werk. Over hoe hij probeerde om geld bij elkaar te krijgen. Over hoe dat vaak mislukte. Over thuiskomen. Over z’n vader die dan soms dronken was. Over hoe z’n vader hem dan sloeg. Over hoe hij zich toen voelde… Wat kun je dan zeggen, of doen? We konden z’n verhaal uitbeelden en hij vertelde dat het precies verwoordde wat er gebeurde soms. En opnieuw, z’n ogen spraken. Na het programma en de bespreking ging ik naar huis. Op de weg naar huis fiets ik iedere keer langs het gebied waar de jongens wonen. En ik zag hem lopen. In z’n vieze kleren. Kleren met gaten en rafels. Een grote zak die hij over z’n schouder had om de dingen in te doen die hij vond tussen het vuil op straat. Hij gaat straks naar huis en wat zal hij daar vinden? En ik fiets verder naar huis, bedenkend wat ik die avond zal gaan doen…
Het is echter ook wel eens anders. Middagen dat ze er allemaal niet zo’n zin in hebben. Of zelf middagen dat ze simpel niet op komen dagen. Tsja, zo gaat het.
Ondertussen zal deze maand het programma niet zo druk zijn wegens allerlei bijzondere dagen. Tussendoor ben ik bezig om het programma van mei voor te bereiden. Een voorlichtingsprogramma specifiek gericht op de drugssituatie. Daar moet nog veel voor gebeuren voordat het zover is. En het is niet zo eenvoudig om de juiste dingen uit te lichten. Een normaal voorlicht en preventieprogramma beslaat zo’n vijftien weken en wij hebben enkel vijf lessen.

Buiten wachten
Het samenwerken met de locale staff kan soms voor mooie situaties zorgen. Zo gebeurde het dat ik een boek moest kopen voor in het kantoor. Ze hadden me een plek aanbevolen in de stad, Sunway Hotel, een van de duurdere hotels. De laatste keer hadden ze het daar niet meer en zo werden we doorverwezen naar een ander hotel, Hotel Le Royal, het duurste hotel in Phnom Penh, wat zeker niet onderdoet voor de duurste hotels in Nederland (zover ik die dan gezien heb) Ik ging er naartoe met één van de bewakers van ons kantoor omdat hij soms ook als chauffeur werkt voor de mensen in kantoor. We gingen er naartoe en meestal blijft hij buiten wachten bij winkels en dergelijke. Zo ook deze keer maakte hij aanstalten om gewoon buiten te blijven wachten. Maar ik legde hem uit dat hij z’n motor wel kon parkeren op het terrein. Dat vond hij een beetje vreemd, maar het deed het dan toch. En toen vroeg ik hem of hij mee wilde gaan naar binnen om het boek te kopen. Hij geloofde het volgens mij eerst niet, maar uiteindelijk ging hij dan toch mee en hij heeft z’n ogen uitgekeken. Dat was toch wel een kostelijke ervaring.. voor ons allebei!!

Lang weekend
En zo is dus de nieuwe maand april aangebroken. Volgende week is het dan het lang verwachte Khmer nieuwjaar. De Khmer medewerkers kijken er reikhalzend naar uit, maar volgens mij de buitenlandse medewerkers niet minder. Het is een lang weekend waarbij de meeste locale medewerkers naar de provincie trekken om daar met hun familie dit gebeuren te vieren. Met allerlei spelen, traditionele dans en elkaar bekogelen met wit poeder. Een klein gedeelte kun je nu al zien. Gisteravond kwam ik langs de markt, en hoewel het reeds laat was, waren ze daar bezig om één van de traditionele spelen te oefenen. En zo ook gedurende de dag op straat. Zo alvast een klein voorproefje. Terwijl het volgend weekend waarschijnlijk heel leeg zal zijn in de stad.

Geen doktersdiploma
Ondertussen ben ik zelf herstellende van een infectie die ik had opgelopen. Wel een bijzondere ervaring om hier naar een dokter te gaan. Nou ja, naar één..? Ondertussen heb ik denk ik drie verschillende dokters gehad, allen van verschillende nationaliteit. Cambodjaans, Australisch, en nu een Russische dokter. Overigens is de medische voorziening hier in de stad goed, dus dat is wel geruststellend. Al moet je wel weten waar je naartoe gaat. Ik ging eerst naar een dokterspraktijk die mee aangewezen werd. Ik was daar geweest en een aantal weken later stond in de krant dat de praktijk gesloten was omdat degene die er werkten geen doktersdiploma hadden. Zoiets kun je dus ook meemaken. Maar nu ben ik in ieder geval bij een goed adres.

Heel gesprek
Soms krijg je ineens zulke mooie situaties. Ik reed een aantal weken geleden in de avond naar huis op de fiets. En het gebeurd vaak genoeg dat er een Cambodjaan zo naast je komt fietsen en of rijden en een aantal woorden uitwisselt. Zo ook die avond, ik stak een kruispunt over en een jongen komt naast me fietsen en begint een heel gesprek (in Engels gelukkig!). Uiteindelijk kwam het gesprek over het geloof en konden we zo een heel gesprek hebben over de Heer Jezus en wat Hij betekend. Wat geweldig!!!

Gebeurtenissen te over, maar ik ga er toch mee stoppen. Meer verhalen de volgende maand.
Hartelijke groeten, Eric

Sorry, deze keer niet veel nieuwe foto´s. Deze foto is genomen bij de trouwerij van m´n collega. Uiterst rechts Elijah, m´n baas, daarnaast Socheat, m´n leraar, daarnaast zijn vrouw Eng en de andere persoon kennen jullie. En ondanks dat ik nu toch zeker niet de grootste ben in Nederland ben ik toch nog altijd een stukje groter dan de gemiddelde Aziaat.

Cambodian Monthly
Maart 2006

Beste familie, vrienden, gemeenteleden… ,
In de afgelopen maand is na een periode van voorbereiding ons programma ‘New Step’ dan begonnen. We hebben een aantal maanden daaraan voorbereid en veel vergaderingen gehad en zelfs cursussen. En begin deze maand was het dan zover dat we een oriëntatiedag hadden voor de vrijwilligers die ons zouden komen helpen. Een week later hadden we een oriëntatiedag voor de familie van de jeugd die in ons programma komt. Deze was iets officiëler. Verschillende afgevaardigden van samenwerkende organisaties waren aanwezig en ook de dorpshoofden. Ook weer interessant om allemaal te volgen hoe dat gaat rondom speciale plaatsen die ze krijgen tijdens de dag en in welke volgorde de toespraken gehouden worden om recht te doen aan hun positie.

Sportprogramma
Het mooie was dat bijna iedereen die uitgenodigd was van de jeugd met hun familie ook daadwerkelijk aanwezig was. Op die manier krijgen de ouders ook een beter inzicht naar welk soort programma hun kinderen toegaan. Door de medewerking van de ouders ontstaat er dan tegelijk ook een mogelijkheid om te kijken naar de situaties in de gezinnen, omdat het drugs en alcoholgebruik van de kinderen meestal zijn oorzaak heeft in gezinsproblematiek. En het is nog aantrekkelijk ook voor de ouders omdat als ze meewerken, ze een bepaalde hoeveelheid levensmiddelen krijgen iedere maand.
Na deze beide oriëntaties hadden we twee weken geleden ons eerste programmaonderdeel: een sportprogramma. Hierbij willen we tegemoet komen aan de interesses van de jeugd om op deze manier het programma ook leuk en aantrekkelijk te maken. Maar we willen ook meer halen uit dit sportprogramma. Daarom hebben we dit onderdeel verdeeld. Het eerste gedeelte van de middag beginnen we met het spelen van een aantal spellen. Deze spellen zijn gerelateerd aan een aantal thema’s, zoals leren werken in groepsverband, leren werken met beperkingen en dergelijke thema’s die nuttig zijn in hun omstandigheden. Na deze spellen praat één van de spelleiders over een klein gedeelte uit de Bijbel wat betrekking heeft op het thema. Daarna beginnen we met een voetbaltraining. Ik ben heel blij dat ik zelf deze training niet hoef te geven want ik ben niet echt zo’n heel goede voetballer. De voetbaltraining wordt gegeven op een particulier terrein waar bijna geen gras op te ontdekken valt, maar waar gelukkig aan de kant veel bomen staan zodat er altijd wel een plek is waar een beetje schaduw is. Naarmate we langer aan het spelen zijn, komen er steeds meer mensen kijken naar de training. Ze staan langs de kanten te kijken en langs alle kanten commentaar te geven. Ik weet niet precies hoe dat in Nederland gaat omdat ik daar geen ervaring in heb, maar goed, het is grappig om te zien. En ik begrijp meestal niet wat ze zeggen, dus of het opbouwend commentaar is of niet… geen idee!

Engelse les
In de komende week hopen we een tweede programmaonderdeel te starten. Daarnaast ben ik zelf in gesprek met een andere organisatie die Engelse les willen geven aan deze groep jeugd. Omdat ik zelf een training heb gehad in lesgeven, wil ik die kennis overdragen aan deze organisatie zodat zij het kunnen gebruiken. Waarschijnlijk zal ik dan zelf eerst een aantal weken les gaan geven waarbij ik tegelijk andere vrijwilligers train in het lesgeven. Daarna zal ik de vrijwilligers meer en meer les laten geven zodat als ik weer terug naar Nederland ga, ze het kunnen voortzetten.
Overigens wordt het in het werk meer en meer duidelijk dat m’n taak meer zal bestaan in het coördineren en voorbereiden van programma’s dan in het daadwerkelijk uitvoeren. De taal is en blijft een groot obstakel, wat soms best frustrerend kan zijn. Alhoewel ik in dagelijkse gesprekken best het een en ander kan zeggen, voor werksituaties is dat heel anders. En soms ben ik een beetje jaloers op hen die hier misschien iets langer zijn dan mij maar wel vergaderingen en dergelijke kunnen leiden in het Khmer. 

Wondverzorging
Ook de bezoeken aan de dorpen voor de wondverzorging gaan steeds door. Het is elke keer weer prachtig om al die kindergezichten te zien die blij zijn als we komen. Maar het is ook heel verschillend van plek tot plek waar we komen. Bij het ene dorp is het zo dat we wat argwanend worden aangekeken als we aankomen en waar we uitgeleide worden gedaan door een hele groep kinderen die allemaal juichen en byebye roepen. En in een ander dorp is het allemaal wat moeilijker. De kinderen vechten er om een iets te kunnen krijgen, zijn boos en zelfs de oudere mensen komen moeilijk doen. De levensomstandigheden zijn dan ook een stuk anders en de problematiek die er heerst is er heel anders. Maar het schept in ieder geval iedere keer weer een heel andere atmosfeer. Soms is het moeilijk om te zien dat ouders niet weten hoe ze kinderen iets duidelijk moeten maken en dan gaan slaan. En de kinderen nemen dit over en als er iets aan de hand is slaan ze er op los. Niet altijd heel ernstig, maar als er een keer een echt meningsverschil is laten de gevolgen zich raden.

Geweldige dingen op m’n weg
Soms komen er ook onverwachts geweldige dingen op m’n weg. Zo kwam een aantal weken geleden m’n collega naar mij toe en nodigde me uit voor de bruiloft van z’n vriend in de provincie. Wouw!! Toestemming gevraagd aan onze baas en hij vond het goed dat we gingen. Dus met de bus naar de provincie die zo’n 350 km boven Phnom Penh ligt. We zouden een verblijfplaats zoeken in de provinciehoofdstad. Dat klonk voor mij alsof we in een best aanzienlijke plaats terecht zouden komen, maar het bleek dat het een plaats is die bestaat uit drie parallel lopende wegen langs de rivier, met een markt een aantal pensions en een paar honderd huizen, en dat is het dan.  Overigens geweldig om daar te verblijven. Geweldig rustig en prachtig gelegen aan de rivier de Mekong. De Mekong is op dit punt een stuk breder dan bij Phnom Penh en het is met name mooi omdat nu allerlei zandbanken te zien zijn in de rivier wegens het droge seizoen.
We hadden een vrije dag voor we naar de trouwerij zouden gaan. Die hebben we benut om een dorp te bezoeken waar vroeger een heel oude nederzetting van voor het Khmer rijk zou geweest zijn. De reisgidsen spraken erover, maar uiteindelijk daar aangekomen, bleek het weinig meer te zijn dan een eenvoudig dorp zonder veel bijzonderheden. Maar de reis ernaartoe was zeker de moeite waard. We gingen met de motor 40 km langs de Mekong. En ondanks het droge seizoen is het juist langs de rivier nog altijd groen. Tijdens de hele reis staan of spelen er kinderen aan de kant van de weg die bij het zien van een ‘witte’ huid luidkeels ‘hello barang’ roepen. Iets wat letterlijk betekend ‘hallo fransman’, iets in de richting van ‘hallo buitenlander’. En ze vinden het helemaal prachtig als je terug zwaait. M’n collega vertelde dat de aanwezigheid van buitenlanders voor veel kinderen hoop betekend. Met name in de provincies. Omdat het zien van een buitenlander de kinderen een idee geeft dat ze willen gaan studeren om meer mogelijkheden te hebben voor werk in de toekomst. Zo had ik het nog niet gezien…
In het pension waar wij verbleven bleken ook nog twee andere Nederlanders te verblijven. Dat was wel heel bijzonder om juist op een plek als daar twee Nederlandse studenten tegen te komen. In ieder geval de gelegenheid genomen om weer eens Nederlands te praten.
We gingen diezelfde dag ook nog kijken naar een plek langs de rivier waar een zeldzame rivierdolfijn leeft: de Irrawaddy dolfijn. Ik had het idee dat we er waarschijnlijk niet veel van zouden zijn omdat de verhalen gaan dat er nog maar twintig in de rivier zouden leven. Maar we gingen met een boot de rivier op en we hebben er toch een aantal gezien. Ik denk vier verschillende dus dat betekend dat ik toch een aanzienlijk deel van de populatie heb kunnen zien. Ik heb geprobeerd een en ander vast te leggen op de gevoelige plaat, maar dat is gebleven bij een rimpeling in het water of een vaag plekje ergens op het water, dus helaas…

Trouwerij
De volgende dag dus de trouwerij. Ik had geluk dat het niet op een heel erg traditionele manier werd gevierd, dan had ik om vier uur present moeten zijn. Nu begonnen we pas om zes uur. Bij elke trouwerij zetten ze een grote tent buiten op straat en daar wordt het grootste gedeelte gevierd. Toen we er naartoe gingen konden we de muziek al van verre horen, wat dan ook de bedoeling daarvan is. Die muziek gaat dus de hele dag door, veel te hard en niemand vind het leuk, omdat je elkaar niet fatsoenlijk kunt verstaan, maar goed, zo hoort het nu eenmaal. We komen er aan en er gebeurd niet echt veel. Om een uur of zeven echter moet iedereen een schaal met fruit nemen die klaargemaakt zijn (zo’n 50 schalen) en gaan we in een grote stoet een eind weg van het huis. Daarna moet iedereen in de juiste volgorde gaan staan en gaan we terug naar het huis van de bruid. Daar worden de schalen met fruit in de juiste volgorde in het huis gebracht voor een latere ceremonie. Om half acht is het tijd voor een uitgebreid ontbijt. Daarna is er weer een tijd niets te doen. Er volgt een officiële ceremonie in het huis waarbij het huwelijk wordt voltrokken. Daarna is er een bijzonder gedeelte waarbij er gezongen wordt en tijdens het zingen wordt er van verschillende fruitschalen fruit gepakt door iemand die er een pakketje van maakt en wat overhandigd wordt aan wederzijdse ouders.
Vervolgens gebeurd er weer een tijdje niets en om een uur of elf gaan we foto’s maken. In het midden van de het dorp (op het heetst van de dag). Overigens wordt er door de bruid en de bruidegom en door de bruidsjonkers/bruidsmeisjes verschillende malen van kleding veranderd. De bruid doet dit dan weer een aantal keren meer dan de bruidegom. Ik heb niet helemaal kunnen tellen, maar het zijn minimaal zeven verschillende jurken die de bruid aan heeft gehad. Ik moet er niet aan denken. Vandaar waarschijnlijk dat we zo vaak moesten wachten.

Vroeg slapen
Goed, de middag wordt begonnen met een siesta. Daarna om een uur of drie is er een korte kerkdienst. Daarna is er opnieuw niets tot een uur of half zes waarna de gasten voor de avond kwamen. En dat waren er niet weinig. Iedereen bleef eten en om een uur of acht begonnen ze met traditionele Khmer dansen en soms ook een wat meer losse Khmer dansstijl. Naast de genodigden staan er rondom de tent ook een heleboel mensen te kijken die in de buurt wonen wat wel iets gezelligs geeft. We gingen naar huis om een uur of 11 en ik vond het nog vrij vroeg, maar ook hier weer: Cambodjanen gaan vroeg slapen en zelfs voor een trouwerij was dit erg laat. Ach ja. Het was in ieder geval een geweldige ervaring om dit zo mee te kunnen maken.

Tijd staat stil
Iets wat overigens wel opvalt als je naar de provincie gaat is dat het steeds meer en meer lijkt alsof de tijd heeft stilgestaan. Hoe verder de provincie in hoe meer het lijkt op misschien honderd jaar geleden. Werktuigen waar ze in een Nederlands historisch museum van zouden dromen, worden hier nog dagelijks gebruikt. En soms lijkt het alsof er eens een wat meer ontwikkeld tijdperk is geweest, maar wat dan weer in de steek is gelaten. Een aparte gewaarwording.
Daar staat dan weer tegenover dat ik mezelf toch ook weer verwonderde temidden van al deze rust en eenvoud. Vanaf de oever van de Mekong, uitkijkend over het water en de landerijen en het geboomte aan de oever, jawel, daar staat een meters hoge zendmast voor mobiele telefonie. Stel je voor: in het midden van de jungle nog steeds volledig bereik met je mobiele telefoon.

Soms vraag ik mezelf wel eens af of het werk wat ik hier doe wel enig verschil maakt. Als je ziet hoe gigantisch veel er eigenlijk gedaan zou moeten worden en datgene wat ik slechts kan doen, dat ontmoedigd me wel eens. Maar ik werd bemoedigd door een vriend van me uit Singapore toen hij een verhaal opstuurde. Ik zal het hier weergeven:

Het verhaal van de zeester door Loren Eiseley
Er was eens een wijs man, die gewoon was om naar de oceaan te gaan om daar te schrijven. Hij had de gewoonte om over het strand te lopen voordat hij zijn werk begon. Op een dag toen hij langs de kust liep, keek hij over het strand en zag daar een mens die bewoog als een danser.
Hij glimlachte in zichzelf bij de gedachte aan iemand die de dag door danste en hij begon sneller te lopen om hem te ontmoeten. Toen hij dichterbij kwam zag hij dat het een jongeman was, en datgene wat hij deed was zeker geen dans. De jongeman boog zich neer naar het zand en nam kleine dingen van het zand om die daarna in de zee te gooien. Hij naderde en riep : “Goedemorgen! Mag ik je vragen wat je aan het doen bent?”
De jongeman onderbrak z’n werk en keek op en antwoordde: “Ik gooi zeesterren in de zee.” “Dan moet ik je vragen, waarom gooi je zeesterren in de zee?” vroeg de ietwat geschokte wijze man. De jongeman antwoordde hierop: “De zon is opgegaan en het is afgaand tij. Als ik ze niet in de zee gooi, dan gaan ze dood.”
Dit horend, antwoordde de wijze man: “Maar jongen, realiseer je jezelf niet dat er kilometers en kilometers aan kust is en op iedere kilometer bevinden zich zeesterren? Je kunt niet het kleinste verschil maken!”
Op dit moment buigt de jongeman zich neer en neemt een andere zeester in z’n hand en gooit die in de oceaan. Toen de zeester het water raakte, zei hij: “Het maakt een verschil voor die ene.”

Hartelijke groeten,
Eric

Cambodian Monthly
Februari 2006

In de vorige nieuwsbrief heb ik jullie reeds gelukkig nieuwjaar gewenst, maar ik wil het nog maar een keer doen. Niet omdat ik bang ben dat het niet is overgekomen, maar omdat ik nieuwjaar opnieuw gevierd heb. Deze keer geen internationaal nieuwjaar, maar Chinees nieuwjaar. En in tegenstelling tot het gebruikelijke nieuwjaar heeft het Chinees nieuwjaar heel wat meer impact op de samenleving. Chinees nieuwjaar duurt drie dagen en gedurende de drie dagen zijn alle Chinezen thuis bij familie en vrienden. Gevolg is dat ze ook niet werken. En alhoewel er nu niet bijzonder veel Chinezen in Cambodja wonen, ze bezitten wel de meeste winkels en andere handeltjes. Bijgevolg kan het zijn dat de markt op deze dagen gesloten is, of heel erg leeg, de geldwisselplaatsen gesloten zijn, en er weinig eetplaatsen open zijn. Gezien het feit dat onze managers van Chinees/Singaporese afkomst zijn, heb ik bij hen Chinees nieuwjaar mogen vieren. Traditioneel bij visites is dat je als bezoeker twee sinaasappels meeneemt en die als geschenk geeft. Als je het huis weer verlaat dan krijg je van je gastheer ook twee sinaasappels. (hopelijk twee andere) Wat de exacte reden hierachter is weet ik niet, maar goed, we hebben het uitgeprobeerd. Verder een traditionele Chinese maaltijd gegeten. Over het algemeen gesproken erg lekker, maar vraag me niet wat het allemaal is. (soms wíl ik het denk ik niet eens weten ?)

Nieuwjaar
En met het Chinees Nieuwjaar is het nog niet voorbij. Want in April is het ook nog eens Khmer Nieuwjaar. De reden dat Chinees Nieuwjaar later is dan internationaal nieuwjaar komt omdat zij afgaan op sterrenbeelden en dergelijke. Maar bij het Khmer Nieuwjaar zijn het meer praktische redenen. Tijdens de maanden december, januari, februari en maart zijn de mensen in de provincie nog te druk bezig in de rijstvelden. Dan hebben ze dus geen tijd om alles op het gemak te vieren. Het Khmer Nieuwjaar wordt dus in april gevierd als de oogst binnen is en voordat de nieuwe rijst wordt geplant. En ook het Khmer Nieuwjaar neemt drie dagen in beslag. Maar goed, zo ver is het nog niet. 
Voordeel van zoveel keren nieuwjaar binnen één jaar is, dat als je goede voornemens niet direct lukken je nog altijd een tweetal nieuwe kansen hebt, zoals me werd verteld.

Verjaardag
Over vieringen gesproken, afgelopen maand was het ook m’n verjaardag. Tsja, zulk soort dingen gaan ook gewoon door. En hoewel het natuurlijk jammer is om het niet met familie en vrienden in Nederland te kunnen vieren, werd dat ruimschoots gecompenseerd door allerlei mails, kaartjes, brieven en dergelijke. Wouw, overweldigend!!! En het grappige op zulke afstanden is dat het niet allemaal tegelijkertijd aankomt, zodat je verjaardag dan ook weer wat uitgerekt wordt. Iedereen hartelijk bedankt voor de vele wensen en leuke manieren om dat ook over te brengen. En ja, verjaardagen kennen ze hier ook en worden een beetje hetzelfde gevierd. Enigste punt is dat Cambodjanen niet gewend zijn om zo laat te gaan slapen, met als gevolg dat zo rond acht uur bijna iedereen de deur uit is. Maar goed, dat maakt ook niet zo veel uit, het was in ieder geval erg gezellig.

Plaatselijke gebruiken
Hoe langer je in een land verblijft, hoe meer je in aanraking komt met de plaatselijke gebruiken. Ook wat dat betreft ben ik absoluut geen uitzondering. En alhoewel ik er al eerder van had gehoord, had ik het nog nooit zo duidelijk meegemaakt. Ik heb het nu over corruptie.
Ons huis had een aanpassing nodig in de elektriciteitsvoorziening. Omdat we het huis huren hadden we de huisbaas gevraagd of hij z’n medewerking wilde verlenen. Hij stemde toe en wilde zelfs alles regelen. We wilden echter eerst weten hoeveel dit ons ging kosten en hij gaf ons de prijs op. We gingen akkoord met de prijs en gaven de opdracht. Een aantal dagen echter voordat de monteurs langskwamen, gaf de huisbaas aan dat de prijs waarschijnlijk wat kon verschillen. De reden die hij gaf was dat er een verschillend tarief was voor de locale bevolking en voor buitenlanders. Maar goed, die reden was niet echt een goede, omdat hijzelf het regelde, en het zijn huis is, dus we zouden het locale tarief moeten krijgen.
Een aantal dagen later gaf hij de uiteindelijke prijs door die 50% hoger was dan de beraamde prijs. Aangezien dat nogal een fors bedrag werd maakten we bezwaar en gaven we aan dat we er nog even over na wilden denken. Maar toen hij later in het huis kwam om een en ander te regelen gaf hij aan dat hij het al had geregeld. We waren dus een beetje laat. Hij legde uit dat hij het zo had kunnen regelen dat hij het tegen lokaal tarief zou laten doen. Maar we moesten toch nog steeds de 50% extra betalen. Waarom, vroeg ik hem. Er kwam een beetje een verlegen glimlach op z’n gezicht. Ja, zei hij, dat is om de mensen te laten werken, anders komen ze nooit. Een soort zakgeld. Je kent vast wel de plaatselijke gebruiken. En pas toen begon het echt tot me door te dringen. Maar goed, ik toverde toch maar een gepaste glimlach op m’n gezicht. Hij liet me de rekening zien waar de normale prijs op stond en vertelde dat hij de rest maar onder de tafel had geschoven. En opnieuw die wat verlegen glimlach. En bij mij opnieuw een gepaste glimlach. Of je dus wilt of niet: je draait mee in de molen van de corruptie.
Ik sprak er later over met een aantal mensen. En het blijkt dat sommige locale mensen er weinig problemen mee hebben. Vooral als het gaat om bijvoorbeeld een dokter extra te betalen. De reden daarvoor is dat ze het billijk vinden dat je hen extra betaald omdat z’n studie zo duur was en die moet ook terugbetaald worden. Het feit dat ze zelf schulden moeten maken om dan naar de dokter te kunnen gaan is niet erg volgens hen. Anderen zien het als een soort alternatief voor een belastingsysteem. Belastingen kennen ze hier niet, dus moeten ze het geld ergens ander vandaan krijgen. Enigste probleem van dit soort belastingsysteem is dat het niet kijkt naar wat rechtvaardig is en wat niet en dat het al helemaal niet kijkt waar het belastingsgeld naartoe gaat.

Vietnamezen
Iets heel anders zijn de verschillende bevolkingsgroepen in Cambodja. Ik had het al eerder over de Chinezen. Een andere groep zijn de Vietnamezen. In tegenstelling tot de Chinezen, hebben de Vietnamezen heel wat slechtere kansen in Cambodja. Dat wordt mede veroorzaakt door de wrijving die er bestaat tussen de Cambodjanen en de Vietnamezen. En de oorzaak daarvan gaat weer terug op tal van oorlogen die er gewoed hebben tussen deze twee buurvolken. Het feit is echter dat ze hier leven. Ook in het gebied waar wij werken is een groep Vietnamezen. Ze verkeren echter in zeer slechte omstandigheden. En het feit dat ze zelf ook zeer afwerend zijn als het gaat om hulp van Cambodjanen, maakt het er niet echt makkelijker op. Vorige maand is er echter een nieuw programma begonnen waarbij twee maal per week de dorpen in wordt getrokken met eerste hulpmiddelen. In de dorpen kijken we dan naar de gezondheidssituatie en geven eerste hulp. Dit geeft allereerst een betere band met de bevolking zodat we op deze manier de mensen beter leren kennen en zo ook hun behoeften. Maar ook de weg om hulp te geven op andere gebieden wordt op deze manier vergemakkelijkt. We wilden proberen om ook deze groep van Vietnamezen te bereiken. Maar we waren bang dat er moeilijkheden zouden zijn omdat bekend is onder de plaatselijke bevolking dat ze niet bereid zijn om Khmer te praten. We gingen er echter naar toe en alhoewel we argwanend werden aangekeken, de eerste hulpkoffers bleken inderdaad openingen te geven. En het bleek dat er genoeg eerste hulp te geven was dus daar maar mee begonnen. En verder was er in de koffers een aantal dingen gestopt zoals gezichtsverf en bellenblazers. We zijn aan de gang gegaan met deze dingen en de sombere gezichten van de kinderen werden blijde gezichten bij het zien van de bellen die uit zo’n klein apparaatje getoverd kunnen worden. En ze werden helemaal enthousiast bij het effect van een gekleurd gezicht. We hebben dan ook niet alle kinderen van kleur kunnen voorzien, maar dat komt vast de volgende keer goed.

Engelse les
Deze maand stond voor mij ook in het teken van een aantal cursussen. Eén van de cursussen ging over het geven van Engelse les. De andere cursus was voor mensen die in hun werk met drugs in aanraking komen en daar programma’s voor willen opzetten. Een heel interessante cursus dus, die weer veel ideeën gaf voor de komende maanden. En in mei krijgen we het tweede gedeelte van de cursus. Dus ook aan de nodige trainingen ontbreekt het gelukkig niet.

Zonne-oven
Tijdens de ontmoeting vorig jaar met de andere werkers van MTI kregen we informatie van onze collega’s in Vietnam over een zeer interessant idee: een zonneoven. Het idee is om met behulp van een aantal kartonnen dozen, wat aluminiumfolie en een doorzichtige plaat een constructie te maken, die, als je het goed in elkaar steekt, een oven vormt. Plaats er een pan in met eten wat je wilt koken, plaats het in de zon en na een aantal uur is je spulletje gekookt.
Ik was erg enthousiast over geweldige idee (zon genoeg hier). Dus ik ben aan de slag gegaan en heb twee modellen ervan gemaakt en het werkt!!! Ik heb twee keer rijst gekookt en alhoewel de rijst niet echt heel erg lekker was, het principe werkt. Alleen zal ik nog wat moeten doen aan timing en dergelijke. Wat dat betreft zal het een beetje hetzelfde zijn als de verschillen leren tussen koken op elektrisch of op gas. Ik ben er eigenlijk heel erg enthousiast over omdat er veel mogelijkheden zijn voor gebruik en als het goed wordt gebruikt kan dat heel wat hout/houtskool/gas/elektrisch schelen. Niet dat je altijd op zonne-energie zult kunnen koken, maar het gebruik van al die andere brandstoffen wordt toch aanzienlijk verminderd. De schepping biedt dus meer en veel betere mogelijkheden dan we soms ooit kunnen denken! Ik hoop dat dit in de toekomst meer kan worden uitgewerkt en worden gebruikt in de dorpen en misschien zelfs in de provincies.

Volgende week beginnen we dan uiteindelijk met de eerste onderdelen van het drugsprogramma ‘New Step’. Maar daarover dan de volgende keer.

Hartelijke groeten, Eric

De twee typen zonneovens zoals ik die ook gemaakt heb